اتواسکلروزیس
۱۰ فروردین ۱۳۹۸ اتواسکلروزیس

اتواسکلروزیس

اتواسکلروزیس otosclerosis
اتو به معنی گوش، اسکلروز به معنی سخت شدن و سفت غیر طبیعی هر بافت از بدن می باشد و معنی آن به طور کامل، سخت شدن یا سفت شدن غیرطبیعی بافت گوش، بازسازی استخوان فرآیندی است طبیعی و مادالعمر حال اگر جای بافتهای قدیمی بازسازی غیرطبیعی اتفاق بیافتد و بافتهای غیرطبیعی در استخوانچه های گوش، جایگزین شود حرکت استخوانچه ها برای انتقال صدا از گوش خارجی به گوش میانی دچار اختلال می شود. این بیماری پیشرونده است و ابتدا یک گوش درگیر می شود و بعد از مدتی گوش دیگر نیز مبتلا می-گردد. و معمولاً در سن جوانی بین 10 تا 20 سال شروع می شود. در مراحل اولیه فقط استخوانچه های گوش میانی درگیر می شوند اما با پیشرفت بیماری ممکن است گوش داخلی نیز درگیر این بیماری شوند.


چگونه ما می شنویم؟
وقتی صدا از هوا وارد مایع گوش داخلی می شود باید از گوش خارجی و گوش میانی عبور کند و چون امپدانس  و مقاومت مایع گوش داخلی زیادتر از هوا است مقداری از انرژی صوت کاهش پیدا می کند و صدا با انرژی کمتری به موهای حسی و اندامهای شنوایی می رسد برای جلوگیری از کاهش انرژی پرده گوش و استخوانچه های گوش با تقویت صدا از کاهش انرژی جلوگیری می کنند و صدا با همان انرژی قبلی خود به اندامهای حسی حلزون می رسد. و در آنجا امواج صوتی به امواج الکتریکی تبدیل می شود و از طریق عصب شنوایی برای تفسیر و درک صدا به مغز فرستاده می شود. حال اگر گوش میانی و عملکرد استخوانچه های گوش مختل شود این تقویت و انتقال صدا به خوبی انجام نمی گیرد و نتیجتاً بیمار به کاهش شنوایی انتقالی مبتلا می شود پس در بیماری اتواسکلروزیس با مختل شدن عملکرد استخوانچه های گوش میانی انتقال، هدایت و تقویت صدا به درستی انجام نمی شود.

علل اتواسکروزیس
هنوز علل ایجاد این بیماری به طور کامل شناخته شده نیست اما برخی از عوامل ایجاد کننده آن ممکن است موارد ذیل باشد.


- عوامل ژنتیک
در بیش از 50 درصد افراد دچار اتواسکلروزیس، عوامل ژنتیک در ایجاد آن دخیل هستند. آمارها نشان می-دهد اگر یکی از والدین دچار اتواسکلروزیس شود 25% امکان دارد فرزندان آن ها نیز درگیر این بیماری شود و اگر پدر و مادر هر دو مبتلا شوند احتمال درگیری فرزندان آنها به 50% می رسد. اما سؤالهایی وجود دارد چرا افرادی که که سابقه خانوادگی ندارند دچار این بیماری می شوند و افرادی که سابقه خانوادگی دارند مبتلا به این بیماری نمی شوند. محققین در حال بررسی ژنهای تأثیرگذار در این بیماری هستند و تلاش برای پیدا کردن ژن این بیماری ادامه دارد.


- بارداری
یکی دیگر از عوامل ایجاد کننده این بیماری بارداری و تغییرات هورمونی در خانمها است در بعضی از آنها ممکن است علائم اولیه اتواسکلروزیس


- ضربات و شکستگیهای استخوان
بر اثر سوانح و یا در ورزشهای رزمی سنگین (مثل بوکس و کشتی و....) که ضربات متعددی به استخوانها مخصوصاً بافت استخوانی اطراف گوش وارد می شود. که همان کاهش شنوایی است دیده می شود. همچنین در افرادی که مبتلا به اتواسکلروزیس هستند و باردار می شوند سیر پیشرفت این بیماری تند می شود و علائم آن بدتر می شود.


- سرخک
محققین معتقدند که ویروسهای بیماری   زا مثل سرخک ممکن است باعث اسکلروزیس شدن استخوانچه های گوش شود. تحقیقات انجام شده بر روی بافت استخوانچه های مبتلا، شواهدی از وجود ویروس سرخرک را نشان می دهد اگرچه در همه نمونه ها وجود ندارد. مطالعات نشان می دهد افرادی که واکسیناسیون در مقابل سرخک را انجام داده اند کمتر دچار تواسکلروزیس می شوند.


- خود ایمنی
بعضی از محققین اعتقاد دارند که اتواسکلروزیس ممکن است با پاسخهای خود ایمنی بدن ارتباط داشته باشد. این نوع پاسخ به طور کلی هنگامی اتفاق می افتد که سیستم ایمنی بدن دچار سردرگمی شده و در برابر بافت سالم بدن مانند یک عامل بیماری زا برخورد می کند. غالباً عوامل محیطی ژنتیکی در فعال شدن واکنش خود ایمنی بدن نقش دارد.
علل ایجاد اتواسکلروزیس به طور قطعی معلوم نیست. دانشمندان بیشتر براساس شواهد و مدارک و تحقیقات محدودی که بر روی گوش میانی و میزان شیوع آن در بین افراد انجام داده اند به علل احتمالی این بیماری، اشاراتی کرده اند یکی از محدودیتهای دانشمندان عدم دسترسی کامل به گوش میانی برای انجام تحقیقات می باشد.


چه افرادی در معرض خطر اتواسکلروزیس هستند؟
طبق آمار سه میلیون نفر در آمریکا دچار این بیماری هستند. اما به مستندات دقیقی دست پیدا نکرده اند که علت دقیق آن را مشخص کنند. اما آنها می دانند که:
-    این بیماری معمولاً از جوانی شروع می شود ممکن است شما از 10 سالگی به این بیماری مبتلا شوید اما در سن 20 سالگی علائم آن بروز می کند و در سن 30 سالگی به بدترین شرایط خود برسد.
-    اغلب این بیماران در خانواده هایی هستند که پدر یا مادرشان درگیر این بیماری بوده از پس عامل ژن نیز تعیین کننده است.
-    زنان بیشتر درمعرض این بیماری می باشند (به دلیل تغییرات هورمونی در دوران بارداری)
-    نژادهای قفقازی بیشترین مبتلا را دارند و در نژادهای آمریکایی و آفریقایی به ندرت دیده می شود.


نشانه های اتواسکلروزیس
-    اولین نشانه کم شنوایی می باشد فرد مبتلا ابتدا احساس می کند صداهای خیلی کم و زمزمه ها و پچ-پچ ها را به صورت دقیق نمی شنود. معمولاً کم شنوایی پیشرونده است. ابتدا از یک گوش شروع می-شود و معمولاً بعد از مدتی گوش دیگری را نیز درگیر می کند. پس در نوع پیشرفته آن کم شنوایی دو طرفه می باشد.
-    یکی دیگر از نشانه های اتواسکلروزیس و زوز گوش می باشد که غالباً به صورت هیس هیس یا صدای زنگ و یا صدای خش خش و.... می باشد.
-    گیجی و عدم تعادل که کمتر در این افراد دیده می شود.


تشخیص اتواسکلروزیس
بیمار بر اساس نشانه های که دارد (وزوز و کم شنوایی) باید به پزشک گوش و حلق و بینی مراجعه کند متخصص ابتدا بیمار را معاینه می کند و اگر در معاینه ظاهری مشکلی وجود نداشته باشد بیمار راحت آزمایش شنوایی سنجی به متخصص شنوایی سنجی معرفی می نماید در شنوایی سنجی آزمایشات مختلفی از بیمار گرفته می شود از جمله شنوایی سنجی با تون خالص، تمپانومتری، رفلکس اکوستیک و تستهای دیاپازونی، آزمایش ها اگر مشکوک به اتواسکلروزیس داشتن را نشان دهد پزشک بیمار را برای انجام آزمایشات تصویربرداری (سی تی اسکن) معرفی می نماید. چون این بیماری معمولاً پیشرونده است. پیشنهاد می شود هر 6 ماه یکبار فرد مشکوک آزمایش شنوایی انجام دهد تا میزان پیشرفت کم شنوایی دائماً رصد شود تا به قطعیت این بیماری تشخیص داده شود.


درمان اتواسکلروزیس
درمان اتواسکلروزیس وابسته به شرایط خاص بیمار، پیشرفت بیماری و تشخیص پزشک برای انتخاب بهترین درمان بستگی دارد. دیدگاه ها و نگرشهای مختلفی برای درمان وجود دارد که شامل:


- انتظار و مراقبت
میزان پیشرفت اتواسکلروزیس برای افراد مختلف متفاوت است. در بعضی از افراد مبتلا به این بیماری سرعت پیشرفت آن کم می باشد. با انجام آزمایش های منظم و دوره ای، باید منتظر نظر متخصص در مورد نوع درمان باشیم. و این که آیا در حال حاضر درمان خاصی نیاز است یا خیر.


سمعک
بسیاری از افرادی که کم شنوایی انتقالی ناشی از این بیماری را دارند در تعاملا اجتماعی و ارتباط و انجام کارهای شخصی دچار مشکل می شوند.
برای کم کردن این مشکلات با نظر متخصص مربوطه و با مراجعه به مراکز شنوایی سنجی متخصص شنوایی، سمعک مناسب را با توجه به شرایط بیمار برای او تجویز می کند.


- درمان داروی فلورایدسدیم
برخی از پزشکان برای کند کردن پیشرفت این بیماری، این دارو را تجویز می کنند با این وجود درباره نحوه عملکرد این دارو و اثربخشی آن اختلاف نظر وجود دارد.


- جراحی (استاپدکتومی)
پزشک جراح در صورت پیشرفت اتواسکلروزیس به نقطه معینی براساس نتایج آزمایشات انجام شده و شرایط بیمار عمل جراحی را پیشنهاد می دهد با برداشتن نواحی آسیب دیده و جایگزینی آن توسط پروتز مصنوعی هم از پیشرفت جلوگیری می کند و به احتمال زیاد شنوایی بیمار تا حد زیادی برمی گردد جراحی ممکن است همیشه موفقیت آمیز نباشد و با عوارضی نیز همراه باشد. از عوارض آن می توان به تغییرات در چشایی، بی-حسی صورت، بدتر شدن و زوز گوش و عدم تعادل و گیجی که به مرور زمان این عوارض کم می شوند و به صورت موقتی می باشند.
باید گفت اولویتهای درمان را متخصص برای بیمار طراحی می کند و این طراحی برای بیماران مختلف متفاوت است.


اتواسکلروزیس دارم. چه کارهایی را باید انجام دهم؟
-    آزمایشات شنوایی و تصویری به صورت دوره هایی برای بررسی مقدار پیشرفت بیماری
-    ارتباط مداوم با پزشکان متخصص این بیماری، برای طرح ریزی و برنامه ریزی یک درمان مؤثر.
-    سبک زندگی سالم. (ورزش ، تغذیه) و کم کردن استرسهای روزمره و داشتن سلامت روحی و روانی
در بیماری اتواسکلروزیس اولویت درمانی با توجه به شرایط بیمار انتخاب می شود. در سنین بالاتر از 55 سال معمولاً اولویت با سمعک است البته باید میزان پیشرفت بیماری نیز مدنظر قرار گیرد. در سنین پایین تر از 55 سال اگر پیشرفت بیماری کم باشد سمعک توصیه می شود اما اگر پیشرفت بیماری سریع باشد با توجه به تشخیص متخصص جراحی توصیه می شود. جراحی هم با خطراتی همراه است. اما بعد از جراحی چقدر ممکن است شنوایی برگردد تبحر جراح، شرایط بیمار بستگی دارد. بیشتر جراحیها ممکن است موفقعیت آمیز باشد اما ممکن است به طور 100% شنوایی بیمار بازنگردد اما جلوگیری از پیشرفت بیماری یکی از دستاوردهای مهم جراحی است. برخی از افرادی که تحت عمل جراحی قرار می گیرند ممکن است شنوایی آنها به طور کامل برنگردد که برای این افراد سمعک توصیه می شود.  
 

نظرات کاربران
ارسال نظر