درمان قطعی سرگیجه خوش خیم وضعیتی (BPPV)

دی 1404

آنچه در این صفحه میخوانید:

09198375085

بیماری bppv چیست؟

سرگیجهٔ وضعیتی حمله ای خوش خیم (BPPV) شایع ترین نوع سرگیجه است که با حرکات ناگهانی سر یا تغییر سریع وضعیت بدن ایجاد می شود. این عارضه به صورت حملات کوتاه معمولاً کمتر از یک دقیقه با احساس چرخش شدید محیط یا خود فرد همراه است.
اغلب هنگام غلت زدن در رختخواب، چرخیدن به یک سمت، خم شدن سر به عقب یا بلند شدن ناگهانی رخ می دهد و با ثابت نگه داشتن سر، علائم به سرعت برطرف می شوند.
علت اصلی، جابه جایی ذرات کریستالی کلسیم اتولیت ها از جایگاه طبیعی شان در گوش داخلی و ورود به مجاری نیم دایره ای به ویژه مجرای خلفی است که سیگنال های اشتباهی به مغز می فرستد.
در BPPV معمولاً علائم عصبی مرکزی یا اختلال شنوایی وجود ندارد، اما تشخیص دقیق توسط پزشک برای رد علل جدی تر ضروری است.

بیماری bppv

بیماری BPPV مخفف چیست ؟

در جواب به سوال بیماری bppv چیست باید بدانید bppv مخفف عبارت Benign Paroxysmal Positional vertigo است.

علت ایجاد سرگیجه های وضعیتی حمله ای خوش خیم چیست؟

علت بروز بیماری BPPV به اختلال در ساختارهای تعادلی گوش داخلی مربوط می شود. در گوش داخلی، علاوه بر حلزون شنوایی، اندام های تعادلی ظریفی وجود دارد که شامل سه مجرای نیم دایره ای، اوتریکول و ساکول هستند.

مجرای های نیم دایره ای به صورت عمود بر هم قرار گرفته اند و داخل آن ها مایعی وجود دارد که سلول های حسی تعادلی در آن شناور هستند. این سلول ها نسبت به حرکات سر واکنش نشان می دهند و نقش اصلی را در حفظ تعادل بدن ایفا می کنند. حرکات چرخشی، خم شدن یا بالا و پایین بردن سر، این سیستم را فعال می کند.

در شرایط طبیعی، ذرات کلسیمی بسیار ریزی به نام اتولیت در بخش اوتریکول قرار دارند. اما در بیماران مبتلا به BPPV، این ذرات از جای خود جدا شده و به داخل یکی از مجاری نیم دایره ای، معمولا مجرای نیم دایره خلفی، منتقل می شوند. حرکت این ذرات تحت تاثیر جاذبه، باعث تحریک غیرطبیعی سلول های حسی تعادلی می شود.

در نتیجه، هنگام تغییر وضعیت سر، پیام های اشتباه به مغز ارسال شده و فرد دچار سرگیجه وضعیتی ناگهانی و کوتاه مدت می شود؛ حالتی که به آن سرگیجه وضعیتی خوش خیم گفته می شود.

به نقل از سایت meandve.org.uk:

BPPV is caused when loose chalk crystals get into the wrong part of the inner ear. These microscopic crystals should be embedded in a lump of jelly. The crystals weigh the jelly down and make that part of the ear sensitive to gravity.

BPPV زمانی ایجاد می شود که کریستال های گچیِ آزاد وارد بخش نادرستی از گوش داخلی شوند. این کریستال های میکروسکوپی به طور طبیعی باید درون توده ای ژله مانند قرار داشته باشند. کریستال ها باعث سنگین شدن این ژله می شوند و آن بخش از گوش را نسبت به نیروی جاذبه حساس می کنند.

علائم سرگیجه وضعیتی یا سرگیجه bppv خوش خیم

سرگیجه
احساس چرخش
احساس عدم تعادل
تهوع و استفراغ

این علائم سرگیجه وضعیتی خوش خیم ممکن است به صورت موقت باشد و یا دوباره عود کند معمولا مدت زمان این علائم 1 دقیقه می باشد.

با بروز علائم زیر همراه با سرگیجه باید به پزشک متخصص مراجعه کرد.

این علائم ممکن است نشان دهنده یک بیماری جدی و خطرناک نباشد.

این علائم عبارتند از:

سردرد و تب
احساس کم شنوایی
ضعف در بینایی و دور بینی
ضعف در دست و پا
احساس مور مور شدن
مشکلات در تکلم
زمین خوردن و اشکال در راه رفتن
از بین رفتن هوشیاری

معمولا BPPV در همه سنین ممکن است بروز کند اما در سنین بالای 50 سال رایج تر می باشد. همچنین بر مبنای تحقیقات صورت گرفته در زنان نسبت به مردان شیوع بیشتری دارد. ضربات به سر التهاب اندامهای تعادلی گوش داخلی و خوابیدن طولانی به صورت طااق باز بروز این بیماری را افزایش می دهد.

جدول : روش های تشخیص سرگیجه BPPV

روش تشخیص	هدف	توضیح
شرح حال بالینی	شناسایی الگوی سرگیجه	مهم ترین مرحله تشخیص
تست دیکس–هالپایک	تحریک مجرای خلفی	استاندارد طلایی تشخیص
VNG	بررسی سیستم تعادل	در موارد خاص
MRI	رد علل مرکزی	فقط در صورت شک بالینی

تشخیص BPPV و سرگیجه وضعیتی

شرح حال و معاینه و انجام تست هالپایک و VNG و انجام MRI

درمان سرگیجه وضعیتی حمله ای خوش خیم (BPPV)

در بهبود این بیماری bppv گوش معمولا دارو نقش چندانی ندارد موثرترین راه درمان مانورهای درمانی و توانبخشی است که توسط کارشناس شنوایی شناسی انجام می شود. در این مانورها با قرار دادن بیمار در وضعیتهای مختلف و تغییر در وضعیت سر اتولیتها یا ذرات کریستال شناور در مایع مجاری نمی دایره به محل جذب خود بروند و در نتیجه بیماری رفع شود.

از خدمات کلینیک سمعک اشراق انجام تست های این بیماری و همراهی در درمان آن می باشد. ارائه انواع تست های شنوایی سنجی و در زمینه سمعک با متخصصین در این زمینه به همراه مشاوره برای انتخاب انواع سمعک با مناسب ترین قیمت سمعک از دیگر خدمات این کلینیک می باشد.

آیا سرگیجه های وضعیتی حمله ای خوش خیم خطرناک هستند؟

به طور کلی، BPPV یک بیماری خطرناک یا تهدیدکننده حیات نیست و در دسته سرگیجه های خوش خیم قرار می گیرد. این بیماری به خودی خود باعث آسیب دائمی به مغز یا گوش داخلی نمی شود و در بسیاری از موارد با درمان مناسب به طور کامل کنترل یا برطرف می گردد.

با این حال، خطر اصلی BPPV خود بیماری نیست، بلکه پیامدهای آن است. سرگیجه ناگهانی هنگام تغییر وضعیت سر می تواند باعث عدم تعادل، زمین خوردن، سقوط از پله یا بروز حوادثی مانند تصادف شود؛ به ویژه در سالمندان یا افرادی که به تنهایی زندگی می کنند.

در صورتی که BPPV تشخیص داده نشود یا درمان نشود، ممکن است:

کیفیت زندگی فرد کاهش یابد
اضطراب و ترس از حرکت ایجاد شود
خطر زمین خوردگی و آسیب های اسکلتی افزایش پیدا کند

نکته مهم این است که BPPV با تمرینات و مانورهای درمانی مخصوص قابل درمان است و اغلب بیماران پس از درمان، به زندگی عادی بازمی گردند. با این حال، در صورت تداوم یا عود مکرر سرگیجه، بررسی دقیق توسط پزشک متخصص گوش، حلق و بینی یا شنوایی شناس ضروری است تا سایر علل جدی سرگیجه رد شوند.

چه داروهایی در BPPV تجویز می شوند؟

پزشک ممکن است بسته به شدت علائم، یکی یا ترکیبی از داروهای زیر را به صورت کوتاه مدت تجویز کند:

داروهای ضد سرگیجه (Vestibular suppressants)
برای کاهش شدت سرگیجه و احساس چرخش
داروهای ضد تهوع
جهت کنترل حالت تهوع و استفراغ همراه با سرگیجه
آنتی هیستامین ها
برای کاهش تحریک سیستم تعادلی گوش داخلی
داروهای آرام بخش خفیف
در مواردی که سرگیجه با اضطراب شدید همراه است

نکات مهم درباره درمان دارویی BPPV

مصرف داروها معمولا کوتاه مدت است و استفاده طولانی مدت توصیه نمی شود
درمان دارویی به تنهایی باعث رفع BPPV نمی شود
مصرف مداوم دارو ممکن است روند تطابق سیستم تعادلی مغز را کند کند
مانورهای درمانی مانند مانورهای اصلاح وضعیت سر، موثرترین روش درمان هستند

چه زمانی دارو لازم است؟

در موارد زیر ممکن است درمان دارویی به طور موقت ضروری باشد:

سرگیجه بسیار شدید و ناتوان کننده
وجود تهوع و استفراغ شدید
عدم تحمل بیمار برای انجام مانورهای درمانی در مرحله حاد

عوارض سرگیجه های وضعیتی حمله ای خوش خیم

عوارض سرگیجهٔ وضعیتی حمله ای خوش خیم (BPPV) معمولا خفیف هستند، اما در برخی افراد می توانند مشکلات زیر را ایجاد کنند:

کاهش تعادل و احساس بی ثباتی هنگام راه رفتن یا تغییر وضعیت سر
افزایش خطر زمین خوردن، به ویژه هنگام بلند شدن ناگهانی یا چرخاندن سر
احتمال بروز آسیب های جسمی پس از افتادن مانند کبودی، پیچ خوردگی یا ضربه
افزایش خطر شکستگی استخوان ها در سالمندان به دلیل ضعف عضلانی و استخوانی
ایجاد اضطراب، ترس از حرکت و محدود شدن فعالیت های روزمره به دلیل تجربه مکرر سرگیجه

با وجود این موارد، عوارض جدی در BPPV نادر است و با تشخیص و درمان به موقع، می توان از بروز بیشتر این پیامدها پیشگیری کرد.

جبران کم شنوایی در بیماران مبتلا به BPPV با کمک سمعک

بیماری BPPV اغلب با سرگیجه شدید و عدم تعادل همراه است، اما در مواردی که التهاب گوش داخلی یا افزایش سن باعث کاهش شنوایی همزمان شود، مشکلات شنیداری نیز به چالش های تعادلی افزوده می گردد. پس از درمان موفق مانورهای جابه جایی کریستال ها (مانند مانور اپلی یا سمونت)، استفاده از سمعک های نسل جدید با قابلیت اتصال به اپلیکیشن، کاهش نویز محیطی و تقویت جهت یابی صدا می تواند به بیماران کمک کند تا صداهای هشداردهنده محیط را بهتر تشخیص دهند، از زمین خوردن پیشگیری کنند و اعتمادبه نفس خود را در فعالیت های روزمره بازیابند.

سرگیجه BPPV دارید و شنوایی تان هم ضعیف شده؟ همین حالا تست تعادل و شنوایی رایگان بگیرید و قیمت سمعک هوشمند ضدسرگیجه را ببینید قدم اول برای زندگی بدون ترس از چرخش و سکوت!

سرگیجه وضعیتی خوش خیم به (BPPV)